Hieronder de veelgestelde vragen aan FNV KIEM. Is je vraag nog niet beantwoord? Bel dan (0900) FNV KIEM (0900 36 854 36 lokaal tarief).

• Hoe komt de dekkingsgraad van de pensioenfondsen zo laag?

  De dekkingsgraad van de diverse fondsen staat nog steeds onder druk door:
  
  -de economische crisis, met op en neer gaande beurzen. Dit heeft ook gevolgen voor de beleggingen van de pensioenfondsen; 
  -de extreem lage rentestand en de lage koers van de euro. Dit zorgt ervoor dat de pensioenfondsen nu met lage inkomsten in de toekomst moeten rekenen. Het werkt net als bij een spaarrekening: als je over € 100,- 2% procent rente krijgt, heb je over een jaar minder dan wanneer je 3 % rente krijgt. Daarom worden de pensioenverplichtingen hoger, omdat de pensioenfondsen meer geld in kas moeten hebben om de pensioenen in de toekomst te kunnen betalen;
  -de stijgende levensverwachting. De pensioenfondsen hebben begin dit jaar te maken gehad met een bijstelling van de verplichtingen door de stijging van de levensverwachting. De dekkingsgraad is hierdoor flink gedaald. 

• Wat is een dekkingsgraad?

  De dekkingsgraad is de verhouding tussen verplichtingen (geld wat uitgekeerd moet worden nu en in de toekomst) en reserves (het geld wat ze nu in de kas hebben) van pensioenfondsen. Als de dekkingsgraad langdurig te laag is heeft het pensioenfonds op den duur niet genoeg geld om de pensioenen uit te keren voor de volle honderd procent.

• Bij welke pensioenfondsen is het korten van pensioenen een maatregel die in de toekomst mogelijk genomen wordt?

  In eerste instantie gaat het om de pensioenfondsen die vorig jaar een herstelplan hebben gemaakt. In dat herstelplan hebben de betreffende pensioenfondsen aan moeten geven hoe zij hun financiën weer verbeteren. Hierin staan maatregelen die een fonds neemt als het herstel niet voldoende lukt. Een van die maatregelen kan het zogenaamde afstempelen zijn: het korten op pensioenen en opgebouwde rechten.

• Wat zijn herstelplannen?

  Dit zijn plannen die de pensioenfondsen hebben gemaakt om de financiële situatie te verbeteren. Pensioenfondsen moeten in vijf jaar naar een dekkingsgraad van 105%.

• Wat is korten op je pensioen?

  Met korten op de pensioenen wordt bedoeld dat een pensioenfonds de pensioenuitkering en de opgebouwde rechten verlaagt. Het gaat dus niet alleen over de ingegane pensioenen, maar ook over de opbouw van pensioenen. Korten op pensioenen wordt ook wel ‘afstempelen’ genoemd.

• Als ik bij een pensioenfonds zit dat gaat korten op de pensioenen, wat betekent dit dan voor mijn pensioenuitkering?

  Als je een pensioenuitkering heeft, wordt deze lager. Bijvoorbeeld: Je hebt een uitkering van € 150,- en er wordt met 5% gekort. Dan krijg je de volgende maand € 142,50.

• Als ik bij een pensioenfonds zit dat gaat korten op de pensioenen, wat betekent dit dan voor mijn opgebouwde pensioenrechten?

  Je pensioenrechten worden verlaagd. Bijvoorbeeld: Je hebt een opgebouwd recht van  € 100,- en er wordt met 5% gekort. Dan wordt je opgebouwde recht  € 95,-. Je ziet dus dat dit zorgt voor een lager pensioen.

• Wat vindt FNV KIEM?

  FNV KIEM wil dat korten op pensioenen echt alleen in het uiterste geval gebeurt als er echt sprake is van een grove achterstand op het herstelplan. Wij vinden afstempelen bij een achterstand die kleiner is dan 5% op zijn minst discutabel, omdat de verandering van de rente daarop een hele grote invloed heeft. Als de rente morgen stijgt kan het fonds zo maar weer boven het herstelpad zitten. Veel belangrijker is om te kijken hoe goed de herstelcapaciteit van het fonds is. Kan het pensioenfonds goed herstellen zonder dat daarvoor de rente heel veel moet stijgen, dan is de situatie anders dan bij een fonds waar dat niet zo is. Is de achterstand op het herstelplan meer dan 10%, dan doet een pensioenfonds er goed aan wel maatregelen te nemen. Wij hopen natuurlijk dat dit niet nodig is.  
  
  FNV KIEM wil dat De Nederlandsche Bank maatwerk levert in de gesprekken met de betreffende pensioenfondsen. Wij gaan er ook vanuit dat De Nederlandsche Bank rekening houdt met de extreem lage rentestand waar de fondsen mee te kampen hebben. Wij vinden dat de pensioenfondsbestuurders weloverwogen besluiten moeten nemen. Ook moeten de pensioenfondsen die het betreft hun deelnemers zo snel mogelijk informeren en duidelijke informatie verschaffen. Die dure plicht hebben zij.
  
  Daarnaast vinden wij dat ons systeem schokbestendiger moet worden. In die zin spreekt het pleidooi van Dick Sluimers, topman van pensioenfonds ABP, ons zeer aan. In de Volkskrant (19-8-'10) zegt hij - in tegenstelling wat alom gedacht wordt – dat de meeste pensioenfondsen in 2010 rijker zijn geworden. En dat het grootste probleem de manier is waarop de dekkingsgraad berekend wordt. Sinds 2006 wordt dat gedaan aan de hand van de actuele rente, een dagkoers dus. In geval van een lage rentestand – hij is nu zelfs historisch laag – zijn de toekomstige inkomsten ook laag. Maar in de praktijk kan dat heel snel veranderen. Het zijn dus starre boekhoudregels die ons de das omdoen. We zullen snel een betere, alternatieve rekenmethode moeten ontwikkelen die een reëler beeld geeft van de dekkingsgraad. Dan hoef je niet bij elk dip of zoals nu bij een hele grote dip zulke draconische ingrepen te doen. Wel is het zo dat we met zijn allen rekening moeten houden dat het pensioen minder zeker is dan voorheen werd gedacht.

• Wat gaat FNV KIEM  doen?

  Wij drukken onze bestuurders in de pensioenfondsen op het hart om zo snel mogelijk hun deelnemers en gepensioneerden te informeren over hoe het pensioenfonds waar zij inzitten er voor staat. Met alle betrokken partijen gaan wij het gesprek aan over de manier waarop pensioenfondsen hun financiële positie moeten vaststellen. Onze aandacht gaat hier dan vooral uit naar de rente.

• Kan ik overstappen naar een ander pensioenfonds?

  Als er in jouw bedrijf of sector een pensioenfonds is, kun je niet overstappen. Je bent dan verplicht om mee te doen.
   

• Hoe zit het met de waardeoverdracht als ik van baan verander en bij een ander pensioenfonds terecht kom?

  Pensioenfondsen die een dekkingsgraad hebben die lager is dan 100%, mogen geen individuele waardeoverdrachten doen. Dit betekent dat je geld bij het vorige pensioenfonds blijft staan. In pensioentaal word je dan ‘slaper’.  

• Wat gebeurt er als je in de WIA of de WW zit?

  Als je bij een pensioenfonds zit dat gaat korten op de pensioenen, betekent dit dat je pensioenrecht ook afgestempeld wordt. Heb je vragen dan kun je bellen met het betreffende pensioenfonds.

   

• Zit FNV KIEM in de besturen van pensioenfondsen?

  Vanuit FNV KIEM zitten bestuurders samen met vertegenwoordigers van werkgevers en andere vakbonden in de sectorale pensioenfondsen. In de ondernemingspensioenfondsen zitten werknemers uit de bedrijven (meestal door de Ondernemingsraad afgevaardigde leden), samen met de werkgever in het bestuur.
   

• Wat is de rol van De Nederlandsche Bank?

  De Nederlandsche Bank houdt toezicht op de pensioenfondsen en kan bij ieder individueel fonds maatregelen eisen als dat echt nodig is.